به گزارش گروه فرهنگی حیات؛ هفتمین جشنواره صنایع دستی و هنرهای سنتی فجر روز چهارشنبه 26 بهمن 1401 در موزه ملی ایران گشایش یافت، از همان روز نخست این رویداد که با نماد سرو سیمین 7 معروف است، روزانه یک اصله نهال سرو توسط یکی از هنرمندان پیشکسوت حوزه صنایع دستی و هنرهای سنتی غرس شده است و این سنت تا روز هفتم رویداد ادامه خواهد داشت.
در این جشنواره حدود 70 اثر فاخر خارجی از هنرمندان 12 کشورهای مختلف و بیش از 300 اثر فاخر ملی از هنرمندان داخلی به دبیرخانه ارسال شده است که قرار است به انتخاب هیات داوران در روز اختتامیه 7 سرو سیمین به برگزیدگان اعطا شود که 4 سرو سیمین به آثار ملی و داخلی و سه سرو سیمین هم به آثار هنرمندان خارجی اعطا خواهد شد.
همچنین در بخش ویژه جشنواره 2 جایزه به آثار بخش میراث ناملموس یک سرو سیمین به رویش دوباره (تداوم هنر در نسلهای خانواده) و ترنج سیمین به یک بانوی برگزیده حوزه صنایعدستی اعطا میشود.
روز نخست؛ رونمایی از مینیاتور وحدت و «علیخوانی» مرشد ورمزیار
در روز نخست جشنواره یک اصله نهال سرو به نماد جشنواره هفتم (سرو سیمین 7) توسط مریم جلالی معاون صنایعدستی وزارت میراثفرهنگی و احمد الفارسی نایب رئیس صنایع دستی غرب آسیا از کشور عمان عضو شورای جهانی صنایع دستی (WCC)، و علی طلوعی معاون توسعه و مدیریت و در محوطه بیرونی موزه ملی غرس شد.
همچنین در آغاز این مراسم با حضور محمود لیایی معاون وزیر ارتباطات و مدیرعامل شرکت ملی پست، علی اصغر شالبافیان معاون گردشگری و مریم جلالی معاون صنایع دستی وزارت میراث فرهنگی و سایر مسئولان وزارتخانه رونمایی شد.
همچنین تابلوی نقاشی مینیاتوری با عنوان وحدت ملی که به موضوع وحدت اقوام ایرانی میپردازد، همزمان با آغاز جشنواره در محل موزه ملی ایران رونمایی شد. این تابلوی نقاشی حاصل تلاش یکی از هنرمندان پیشکسوت کرد است که به معرفی و تقویت وحدت اقوام ایرانی میپردازد؛ تا این تابلو 4 اسفند در محل موزه ملی ایران در معرض دید علاقهمندان است.
پیش از گشایش جشنواره ، مرشد ورمزیار پس از علیخوانی و روایت داستانی از چهار سده گذشته پس از اسلام و جنگ جمل ، ابیاتی از شاهنامه سترگ فردوسی را برای حاضران خواند.
یکی از ابتکارات این دوره از جشنواره در نظر گرفتن رئیس افتخاری برای هر روز از این رویداد است، امیر عبدی هنرمند پیشکسوت آیینهکار و رئیس افتخاری دومین روز هفتمین جشنواره سرو سیمین بود که با حضور در موزه ملی ایران از بخشهای مختلف جشنواره بازدید کرد و دومین نهال سرو را کاشت.
عبدی در بازدید از نمایشگاه بیان کرد: هویت ملی ایرانیان در فرهنگ و صنایع دستی است که باید نسل به نسل منتقل شود. آثاری همانند قلمزنی، اسلیمیها، نقاشی و صنایع دستی در سطح ملی است و این نشان میدهد ما در دنیا حرف برای گفتن داریم. هنر آیینهکاری در قدیم به گونهای دیگر بود و دانشجویان این حوزه با طرحهای جدید برگرفته از سنتهایمان هنری را ارائه میدهند که انسان شگفتزده میشود.
رییس شورای جهانی صنایع دستی به تهران میآید
در روز دوم جشنواره دو کارگاه آموشی برگزار شد. کارگاه آموزشی «چطور کسب و کارمان را توسعه دهیم؟» با تدریس احمد الفارسی؛ نایب رئیس صنایع دستی غرب آسیا از کشور عمان نخستین کلاس آموزشی بود شد، الفارسی در این کارگاه درباره توقف کسبوکارهای کوچک در عمان به دلیل ویروس کرونا از دست رفتن برخی مشاغل و بازاریابی و توسعه فروشهای آنلاین برای حفظ بازار صنایعدستی صحبت کرد.
وی در این کارگاه آموزش تاکید کرد: یک هنرمند جوان به خاطر عشق به کارش می تواند موفق شود. زندگی همواره با ریسک همراه است. شاید در آغاز راه به موفقیت دست نیابید، اما وقتی سختکوش باشید در نهایت پیروزی به دست میآورید.
تجربیات موفق بومگردی در عرصه صنایعدستی دومین کارگاه آموزشی جشنواره بود که با همکاری انجمن اقامتگاههای بومگردی برگزار شد. یاور عبیری رئیس انجمن اقامتگاههای بومگردی در این کارگاه به نقش مکمل و همپوشانی صنایعدستی و بومگردی اشاره کرد گفت: اقامتگاههای بومگردی از دهه 80 آغاز به کار کردند و تا دهه 90 با فراز و نشیبهایی همراه بودند. پس از دهه 90 کسب و کارهایی در زمینه بومگردی راهاندازی شد و فعالیت این حرفه افزایش یافت؛ اکنون 3400 اقامتگاه بومگردی داریم و به دنبال این هستیم تا بحث آموزش را در این حرفه تقویت کنیم.
استاد حسن فیضیراد هنرمند پیشکسوت صحافی، رئیس افتخاری سومین روز جشنواره بود که به موزه ملی ایران آمد، او ضمن کاشت سومین نهال سرو این رویداد فرهنگی از بخشهای مختلف آن بازدید کرد.
وی بیش از 20 سال در آستان قدس رضوی به در کنارحاج آقا رفوگران از اساتید برجسته این حوزه به صحافی کتاب مشغول بوده است، و چند سالی هم در کاخ گلستان به فعالیت در این حوزه پرداخته است. او صحافی سنتی را از پدرش علی فیضیراد آموخته و نزد استاد آلمانی فردریش لان کامرر نیز شاگردی کرده است.
برگزاری 13 کارگاه آموزشی در جشنواره صنایعدستی فجر
در این فیلم بیان میشود که ترمه یکی از تولیدات نفیس شهر یزد است که پیشینه بسیار طولانی دارد. برخی بر این باورند که ترمه در کشمیر بافته شده، اما خاستگاه اصلی ترمه، یزد بوده است. طبق آخرین اسناد تاریخی، ترمه را میتوان به دوره ساسانیان نسبت داد. از دوره سلجوقیان ترمه جایگاه بالایی بهدست آورد.
از دوره صفویه، ترمه حالت نیمه انبوه پیدا میکند و بافت آن در طبقه اشراف تفاوت زیادی با مردم عادی دارد و به همان میزان تولید اضافه میشود. برخی میگویند هندیها در زمینه تولید شال استعداد داشتند و در تولید ترمه نیز شکوفایی بسیاری یافتند. 35 سال پیش صد درصد تولید ترمه دستباف جای خود را به ترمه ماشینی داد، اما باید به تولید دستباف بیشتر اهمیت داد. باید پیشینه ترمه حفظ شود و در زمینه نقش و نگار اصالت ترمه را درنظر گرفت. ترمه یک موتیف به نام «بُته» دارد و به سروی در برابر گل سر خم کرده است.
پوررنگ پورحسینی روز چهارم «طراحی و گسترش ساختار کسبوکار سازگار با پارادایم توسعه پایدار و با تابآوری بالا در عرصه صنایع خلاق فرهنگی (بهویژه صنایع دستی و بومگردی)» را برگزار کرد. شناخت بازارهای هدف موجود و تحلیل بازارهای هدف محتمل و بیان ارزشهای اصلی که بر پایه آنها کسبوکارها شکل میگیرند، ازجمله محورهایی بود که وی در این کارگاه تدریس کرد.
این پژوهشگر حوزه صنایع دستی و هنرهای سنتی در این کارگاه گفت: بومیسازی، تفویض اختیار، تعادل بین کار و خانواده مساله اساسی است که باید در کسبوکارها مورد توجه قرار گیرد.
هفتمین جشنواره بینالمللی صنایعدستی و هنرهای سنتی فجر با عنوان سرو سیمین 7 با دبیری سیدمرتضی عمادی از 26 بهمن تا 4 اسفند در محل موزه ملی ایران برگزار میشود. شش دوره از این جشنواره به صورت ملی برگزار شده و امسال برای اولین بار به صورت بینالمللی برگزار میشود.